Đến Hà Nội, lãnh đạo Hiệp hội nắm 4.000 tỷ USD hiến kế giúp Việt Nam chinh phục “mỏ vàng” thế giới theo đuổi

Lĩnh vực này là bán dẫn. Hiện nay, bán dẫn là hạt nhân của các công nghệ đang thay đổi thế giới. Bán dẫn vận hành trí tuệ nhân tạo (AI), thúc đẩy sản xuất tiên tiến, giao thông thế hệ mới, đồng thời là nền tảng cho hạ tầng số của các nền kinh tế hiện đại.

Ngày 1/10, tại Chương trình phát động Triển lãm quốc tế ngành công nghiệp bán dẫn Việt Nam 2026 – SEMIEXPO VIET NAM 2026, ông Võ Xuân Hoài, Phó Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC), Bộ Tài chính, cho biết, theo dự báo mới đây của WSTS (World Semiconductor Trade Statistics – Tổ chức Thống kê Thương mại Bán dẫn Thế giới), riêng đến năm 2026, dự báo quy mô thị trường của ngành bán dẫn thế giới là đạt khoảng 1.500 - 1.600 tỷ USD, tức là vượt qua cả những dự báo ban đầu. Đến năm 2030, khả năng vượt qua con số 2.000 tỷ USD. Điều này cho thấy rằng tốc độ tăng trưởng là rất lớn.

Ngành công nghiệp bán dẫn toàn cầu đang có tốc độ tăng trưởng ấn tượng chỉ trong thời gian ngắn. Do đó, nhiều quốc gia trên thế giới đang nắm bắt thời cơ để bứt phá trong ngành này, Việt Nam cũng không ngoại lệ.

Bên lề lễ phát động SEMIEXPO VIET NAM 2026, PV đã có cuộc trao đổi nhanh với bà Linda Tan, Chủ tịch Hiệp hội Bán dẫn Đông Nam Á (SEMI SEA), về triển lãm cũng như những cơ hội Việt Nam cần nắm bắt trong cuộc đua về bán dẫn.

-Thưa bà, với vai trò đồng tổ chức cùng với NIC, SEMIEXPO VIET Nam năm nay có gì khác biệt so với những năm trước?

Bà Linda Tan: Điểm mới đầu tiên chính là về quy mô. Năm nay các đối tác tham dự SEMI Expo đã gấp đôi so với năm ngoái. Điều này đã thể hiện cho những sự quan tâm đến từ cộng đồng quốc tế đến với triển lãm hôm nay cũng như là đến với thị trường của Việt Nam.

Thứ hai đó chính là chương trình năm nay tập trung rất nhiều vào chương trình phát triển nguồn nhân lực nhằm đưa những con người Việt Nam, giới thiệu chất lượng nguồn nhân lực Việt Nam đến với các bạn bè quốc tế. Chúng tôi rất mong muốn được kết nối các em học sinh, các bạn sinh viên đến nhiều hơn và nhiều hơn đến với ngành của chúng tôi.

Thứ ba, chương trình năm nay chúng tôi cũng có Energy Round Table, nghĩa là chương trình bàn luận về vấn đề năng lượng.

Điểm mới thứ tư của SEMIEXPO VIET NAM năm nay đó chính là chúng tôi tập trung vào chương trình Supplier Search Program, nghĩa là kết nối các đối tác Việt Nam đến với các đối tác quốc tế. Trong quá trình này, chúng tôi cũng đã nhận được rất nhiều sự hứng thú, sự quan tâm đến từ Việt Nam mong muốn được kết nối đến với các đối tác toàn cầu.

Tựu trung lại, SEMIExpo Vietnam không chỉ dừng lại ở một sự kiện triển lãm, mà là diễn đàn đối thoại chính sách, kết nối giao thương, hợp tác quốc tế, phát triển nhân lực và định hướng hành động cho toàn ngành.

Chủ tịch Hiệp hội Bán dẫn Đông Nam Á (SEMI SEA) chia sẻ về SEMI Expo. Ảnh: MH

Việt Nam sẽ trở thành một mắt xích thiết yếu trong hệ sinh thái bán dẫn

-SEMI Expo năm nay lần đầu tiên tổ chức ở TP HCM được cho là phản ánh sự mở rộng mạnh mẽ của các hoạt động sản xuất, thiết kế và công nghệ. Xin bà có thể chia sẻ rõ hơn về sự dịch chuyển này ở khu vực miền Nam so với khu vực miền Bắc?

Bà Linda Tan: Hai khu vực lớn phía Bắc và phía Nam của Việt Nam đều có những thế mạnh khác nhau. Ví dụ, dựa vào hệ sinh thái về đóng gói, kiểm thử, về công suất, ở phía Bắc năm ngoái đang có lợi thế. Trong khi đó, phần thiết kế ở phía Nam chúng ta đang thấy là có sự vượt trội. Chúng ta sẽ tiếp tục phát huy lợi thế đấy. Tuy nhiên, chúng ta không phải dừng ở những lợi thế ban đầu mà sẽ tiếp tục có những sự hỗ trợ để hai đầu của đất nước đều có thể phát triển thành một hệ sinh thái hoàn chỉnh trong lĩnh vực bán dẫn.

Việt Nam hiện nay cũng đang tập trung vào giai đoạn thực hành các chính sách mà Chính phủ đưa ra. Tôi cũng tự tin rằng, trong vòng 5 năm tới với những sự đầu tư ngày càng tăng đến từ các tập đoàn quốc tế như là Coherent hay Intel và Samsung... thì Việt Nam sẽ tiến gần hơn đến với những mục tiêu mà Chính phủ đã đặt ra cho lĩnh vực bán dẫn. Đồng thời, tôi cũng cho rằng, với sự phát triển này thì Việt Nam cũng sẽ đến gần hơn với vị trí là trở thành một mắt xích thiết yếu trong nền công nghiệp và hệ sinh thái này.

-Việt Nam đang đứng trước cơ hội ra sao trong việc phát triển ngành công nghiệp bán dẫn, thưa bà?

Bà Linda Tan: Trong khu vực, ASEAN đang trở thành một phần ngày càng quan trọng của hệ sinh thái bán dẫn toàn cầu. Khi dòng vốn đầu tư tăng trưởng và chuỗi cung ứng dịch chuyển đa dạng hóa, việc kết nối chặt chẽ hơn giữa các quốc gia sẽ giúp doanh nghiệp khai thác tối đa lợi thế của từng thị trường.

Tại ASEAN, Việt Nam tiếp tục nổi bật là nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất, với mức mở rộng GDP đạt 6,18% so với cùng kỳ trong nửa đầu năm 2026. Đây là kết quả rất ấn tượng. Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) cũng đã nâng dự báo tăng trưởng cả năm 2026 của Việt Nam lên 7,8%, phản ánh sức mạnh nội tại của nền kinh tế trước những biến động toàn cầu.

Theo tôi, động lực này tạo nền tảng vững chắc khi Việt Nam bước vào giai đoạn then chốt của hành trình phát triển bán dẫn. Tiến trình này nhận được sự cam kết mạnh mẽ từ Chính phủ, dòng vốn đầu tư quốc tế gia tăng, cùng định hướng tập trung vào nhân lực, đổi mới sáng tạo và sản xuất tiên tiến.

Việt Nam đang đứng trước cơ hội rất lớn để trở thành trung tâm quan trọng về sản xuất bán dẫn và công nghệ cao tại Đông Nam Á. Đương nhiên, cùng với sự phát triển công nghiệp, nhu cầu năng lượng sạch cũng sẽ gia tăng.

Việt Nam cần tập trung vào 3 ưu tiên chiến lược

Theo bà Linda Tan, lợi thế lớn nhất của Việt Nam là lực lượng lao động trẻ dồi dào và mong muốn phát triển sự nghiệp trong ngành công nghệ cao. Ảnh: MH

-Với vai trò là người đứng đầu SEMI SEA, theo bà, Việt Nam cần tập trung ưu tiên gì để phát triển ngành bán dẫn một cách bền vững?

Bà Linda Tan: Theo tôi, để phát triển ngành bán dẫn bền vững, Việt Nam cần tập trung vào 3 ưu tiên chiến lược.

Thứ nhất, phát triển nguồn nhân lực. Lợi thế lớn nhất của Việt Nam là lực lượng lao động trẻ dồi dào và mong muốn phát triển sự nghiệp trong ngành công nghệ cao. Thông qua các chương trình như SEMITech, TalentConnect và các chương trình hợp tác với các trường đại học tại Hà Nội và TP HCM, chúng tôi tiếp tục kết nối nhà trường với doanh nghiệp, đào tạo và truyền cảm hứng cho thế hệ kỹ sư, nhà đổi mới tiếp theo.

Thứ hai, nguồn năng lượng ổn định, phát thải thấp. Ngành sản xuất bán dẫn đòi hỏi hạ tầng năng lượng vừa đảm bảo độ tin cậy cao vừa hướng tới mục tiêu giảm phát thải. Thông qua Sáng kiến Năng lượng SEMI (SEMI Energy Collaborative), chúng tôi kết nối các nhà hoạch định chính sách và doanh nghiệp để củng cố nền tảng năng lượng cho sản xuất bền vững.

Thứ ba, kết nối chuỗi cung ứng toàn cầu. Thông qua Chương trình Tìm kiếm Nhà cung ứng (Supplier Search Program) phối hợp cùng Đại sứ quán Vương quốc Hà Lan, chúng tôi kết nối các tập đoàn bán dẫn quốc tế với các nhà cung ứng và đối tác tiềm năng tại Việt Nam. Chương trình tạo điều kiện cho doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận trực tiếp khách hàng toàn cầu, đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật quốc tế. Thành công không chỉ đo bằng số lượng tập đoàn nước ngoài vào Việt Nam, mà còn ở số lượng doanh nghiệp Việt Nam trở thành mắt xích tin cậy trong chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu.

Theo tôi, giai đoạn tiếp theo đóng vai trò quyết định đối với Việt Nam. Chúng ta cần đẩy nhanh tiến độ thông qua phát triển nhân lực, hoàn thiện hạ tầng, nâng cao năng lực doanh nghiệp nội địa và mở rộng hợp tác quốc tế. Đó chính là tinh thần "Beyond Envision" – biến tầm nhìn quốc gia thành năng lực công nghiệp, dòng vốn đầu tư và cơ hội tăng trưởng thực tế.

SEMIExpo Vietnam 2026 sẽ tiếp tục củng cố vai trò này, đưa Việt Nam tiến sâu hơn vào chuỗi giá trị bán dẫn toàn cầu.

Cơ hội đòi hỏi hành động kịp thời, bởi thời cơ sẽ không kéo dài mãi mãi. Việt Nam cần tiếp tục củng cố lực lượng lao động, hạ tầng, năng lực cung ứng nội địa và các mối quan hệ hợp tác quốc tế để chuyển hóa động lực hiện tại thành lợi thế cạnh tranh lâu dài. SEMI sẽ đóng vai trò cầu nối đưa Việt Nam gắn kết sâu hơn với hệ sinh thái bán dẫn ASEAN và toàn cầu, tạo ra các liên kết và cơ hội thực chất để biến tầm nhìn thành đầu tư, nâng cao năng lực và phát triển bền vững.

Bà Linda Tan, ông Võ Xuân Hoài cùng đại diện các doanh nghiệp đồng hành cùng SEMIExpo Vietnam 2026. Ảnh: NIC

-Theo bà, đâu là tiềm năng để thúc đẩy các doanh nghiệp Việt Nam tham gia và thích ứng với các tiêu chuẩn toàn cầu của ngành bán dẫn?

Bà Linda Tan: Theo tôi, các đối tác của Việt Nam có thể đến làm việc với SEMI, tham gia vào các chương trình tìm kiếm nguồn cung ứng và kết nối với các tổ chức quốc tế. Họ cần được hướng dẫn về những khía cạnh cần cải thiện cũng như những yêu cầu cần đáp ứng để có thể tham gia vào chuỗi cung ứng. Đây là những chương trình mà họ nên tham gia. Việc này sẽ giúp họ xác định các lĩnh vực cần phát triển năng lực để hòa nhập vào chiến lược phát triển ngành bán dẫn.

Hệ sinh thái bán dẫn rất phức tạp, vì vậy việc nâng cao tiêu chuẩn - đặc biệt là các tiêu chuẩn về an toàn và vận hành - là rất quan trọng. SEMI hoàn toàn có thể cung cấp các chương trình đào tạo trong những lĩnh vực này. Tóm lại, việc tham gia đào tạo và nâng cao năng lực là bước đi cần thiết. Tôi nghĩ chúng ta hãy bắt đầu triển khai thôi.

-Xin cảm ơn bà đã chia sẻ!